|
|
Opiekunowi ciągle trudno uzyskać wsparcie
TK wzywa Sejm do zmian przepisów o świadczeniu pielęgnacyjnym
Trybunał Konstytucyjny 1 czerwca 2010 r. umorzył postępowanie w sprawie niekonstytucyjności przesłanki, która pozbawia świadczenia pielęgnacyjnego opiekuna osoby niepełnosprawnej, jeśli pozostaje ona w związku małżeńskim (sygn. P 38/09). Jej skutkiem jest to, że nie może otrzymać tego wsparcia np. córka opiekująca się dwojgiem swoich niepełnosprawnych rodziców.
Właśnie na tle takiego stanu faktycznego zadał Trybunałowi pytanie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy: czy art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych jest zgodny z art. 32 ust. 1 i art. 71 ust. 1 Konstytucji RP.
Jest umorzenie, nie ma wznowienia
TK umorzył postępowanie ze względu na niedopuszczalność wydania wyroku, bo sąd zanim zadał pytanie, nie wyczerpał innych możliwości usunięcia wątpliwości konstytucyjnych.
To zła wiadomość dla tych, którzy ubiegali się o świadczenie pielęgnacyjne i nie dostali go z tego powodu, że niepełnosprawny pozostawał w związku małżeńskim. Po pierwsze, wątpliwy przepis nadal obowiązuje. Po drugie, brak wyroku stwierdzającego jego niekonstytucyjność oznacza, że zainteresowani nie mają podstaw, aby wznowić postępowanie i otrzymać wstecznie pomoc.
– Samotnie prowadzę gospodarstwo rolne i opiekuję się rodzicami – oboje ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Gmina odmówiła mi świadczenia. Liczyłam na rozstrzygnięcie sprawy przez Trybunał. Czy mogę się teraz skutecznie odwołać? – pyta czytelniczka Jolanta D.
Takie osoby nie są bez szans, gdyż niekiedy sądy administracyjne przyznawały im świadczenia.
– Przyjęliśmy wykładnię, że negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a stosujemy tylko w odniesieniu do dorosłych niepełnosprawnych dzieci, które zakładają własne rodziny. W ten sposób mogliśmy przyznać świadczenie np. córce na jedno z rodziców. Zasądzaliśmy je też np. żonie na męża. Z punktu widzenia finansów państwa opieka osoby bliskiej i tak jest tańsza niż ta instytucjonalna – zauważa Stanisław Nitecki, sędzia WSA w Gliwicach.
Krytyka przepisu
Również uczestnicy postępowania w sprawie o sygn. P 38/09 byli zgodni, że literalne brzmienie art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach jest sprzeczne z przepisami konstytucji i niespójne z ratio legis świadczenia pielęgnacyjnego oraz innymi rozwiązaniami ustawy.
Z tego względu TK w kolejnym postanowieniu z 1 czerwca 2010 r. (sygn. S 1/10) zdecydował się przedstawić Sejmowi uwagi o niezbędności działań ustawodawczych.
Zdaniem TK należy dostosować art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a do aktualnego brzmienia art. 17 ust. 1. Trybunał sugeruje wprowadzenie do ustawy o świadczeniach rodzinnych zasady (formułowanej w orzecznictwie sądów administracyjnych), że pozostawanie osoby wymagającej opieki w związku małżeńskim nie stanowi negatywnej przesłanki dostępu do świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy małżonek tej osoby również jest niepełno sprawny, a opiekunami obojga jest ich dziecko. Poleca, aby Sejm wziął to pod uwagę zwłaszcza w toku prac nad poselskim projektem ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (złożonym przez posłów Klubu Lewica, druk nr 2021), w którym proponowane jest uchylenie m.in. art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a.
Prace nad tym projektem się przeciągają, a Rada Ministrów zaopiniowała go negatywnie. W międzyczasie Rządowe Centrum Legislacji sporządziło projekt ustawy przewidujący wykreślenie art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a, z tym że ma to nastąpić dopiero od 2012 r. (zob. artykuł Żonie opłaci się opieka nad mężem).
Skąd się wziął problem
Świadczenie pielęgnacyjne (obecnie 520 zł) przysługuje osobie, która rezygnuje z pracy, aby opiekować się bliską osobą niepełnosprawną (dorośli – ze znacznym stopniem niepełnosprawności). Początkowo należało się tylko rodzicowi na dziecko. Wtedy negatywna przesłanka pozostawania w małżeństwie miała uzasadnienie: skoro dziecko było w stanie wejść w związek małżeński, to obowiązki opiekuńcze powinien przejąć jego życiowy partner.
Gdy rozszerzono katalog uprawnionych na innych członków rodziny, negatywna przesłanka z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a została. W rezultacie córka może pobierać świadczenie z tytułu opieki nad owdowiałą niepełnosprawną matką, ale nie może, gdy zajmuje się dwojgiem rodziców, gdy każde wymaga stałego wsparcia.
hot|rzeczpospolita|22 06 2010 publikował bn
drukuj
Strona z archiwami wiadomości
Informacje |
Kultura i Nauka |
Przegląd prasy
STARSZE ARCHIWUM działu Informacje |
STARSZE ARCHIWUM działu Kultura i Nauka
Strona Dzieci Sprawnych Inaczej - obok materiałów własnych - publikuje teksty z następujących źródeł:
|
|

Autorzy serwisu nie ponoszą odpowiedzialności za działalność wymienionych fundacji, stowarzyszeń i organizacji,
oraz treść ogłoszeń i apeli zamieszczonych przez osoby trzecie.
Serwis jest niezależny, a informacje publikowane są bezpłatnie i za zgodą ich autorów.
Wszelkie prawa zastrzeżone
© 1998-2010 Bożena i Wojciech Nowakowscy
adres: www.stronadzieci.org www.dzieci.org.pl
monitoring poprzez: Gemius
Kontakty :: Reklama
|